در این نوشتار در ادامه نوشتار قبلی به زیست‌پذیری شهر تهران می‌پردازیم و سایر شاخص‌های زیست‌پذیری از جمله ترافیک شهری، حمل و نقل، امنیت و اعتماد عمومی بین شهروندان را بررسی می‌کنیم. این بررسی‌ها بر اساس داده‌های پیمایش رصد کیفیت زندگی در شهر تهران است که توسط شهرداری تهران در سال ۱۳۹۴ انجام شده است. این پیمایش در ۳۳۴ محله تهران انجام شده است و از شرکت کنندگان سؤالات مختلفی در مورد کیفیت فضای سبز، امکانات تفریحی، حمل نقل شهری، وضیعت تمیزی معابر و ترافیک شهری، احساس امنیت، میزان اعتماد عمومی بین افراد در سطح محله و … پرسیده شده است.

در این نوشتار به چهار معیار زیر از زیست‌پذیری شهری می‌پردازیم:

  • احساس امنیت
  • اعتماد عمومی
  • ترافیک شهری
  • حمل و نقل

امنیت و اعتماد عمومی

در «پیمایش رصد کیفیت زندگی در تهران» سؤالاتی در مورد وضعیت محله از نظر احساس امنیت پرسیده شده است و از شرکت کنندگان خواسته شده که در هر زمینه نمره‌ای بین ۰ تا ۱۰ به محله‌ی خود بدهند. به طور مشخص در این پیمایش به مواردی از جمله وضعیت امنیت زنان، وجود متکدیان، افراد کارتن خواب، افراد معتاد و وجود فروشندگان مواد مخدر پرداخته شده است. بر اساس مجموعه این سؤالات نمره‌ای برای هر محله محاسبه شده است و به عنوان شاخص امنیت هر محله در نظر گرفته شده است. نقشه زیر میزان شاخص احساس امنیت را در محلات مختلف تهران نشان می‌دهد. به طور کلی مشاهده می‌شود محله‌های مناطق جنوبی شهر از جمله مناطق ۱۱، ۱۲ و ۱۷ از نگاه شهروندان از نظر امنیت در وضعیت مطلوبی نیستند و مناطق شمالی شهر به طور کلی وضعیت بهتری از این نظر دارند که در این بین محلات تهران‌ویلا پردیسان و شهرک آزمایش در منطقه ۲ از نظر ساکنین این مناطق در وضعیت مطلوبی قرار ندارند. پنج محله برتر در شاخص امنیت از نظر شهروندان به ترتیب محله‌های نیاوران اختیاریه، جنت آباد، اوین و شهرک شهرداری هستند.

نقشه شاخص امنیت در محله‌های تهران

اعتماد عمومی بین شهروندان یکی از شاخص‌های ذهنی و روانی در زیست‌پذیری شهری است که سهم به سزایی در احساس آرامش و همدلی شهروندان دارد. از این رو به عنوان یکی از شاخص‌های مطلوبیت در زیست‌پذیری شهری بررسی می‌شود. در این پیمایش از شرکت‌کنندگان سؤالاتی در مورد میزان اعتماد آن‌ها به همسایگان، هم‌محلی‌ها، کاسب‌ها و فروشندگان، رانندگان تاکسی و … پرسیده شده است. بر اساس مجموعه این سؤالات شاخصی به عنوان میزان اعتماد عمومی بین ۰ تا ۱۰ محاسبه کرده‌ایم. نقشه زیر میزان اعتماد عمومی بین شهروندان را در محله‌های مختلف تهران نشان می‌دهد. بر این اساس اکثر محلات تهران به طور نسبی در وضعیت مشابه و مطلوبی هستند که مناطق جنوبی‌تر از نظر اعتماد در وضعیت بهتری قرار دارند. در این میان برخی محلات مناطق ۲، ۳ و ۱۲ از این نظر نسبت به سایر محلات در وضعیت پایین‌تری هستند.

شاخص اعتماد عمومی در محله‌های تهران

حمل و نقل و ترافیک شهری

دسترسی به بزرگراه‌ها و شریان‌های مهم حمل و نقل شهری و بهره‌مندی از سرویس اتوبوس شهری و تاکسیرانی یکی از معیارهای مهم در تعیین سطح کیفیت زندگی در شهرهای بزرگ همچون تهران است. در این نظرسنجی از ساکنین محله‌های مختلف تهران میزان رضایتمندی آن‌ها از سرویس اتوبوسرانی و تاکسیرانی و همچنین میزان دسترسی به بزرگراه‌ها و شریان‌های اصلی شهر پرسیده شده است. بر این اساس شاخصی نسبی بین ۰ تا ۱ برای حمل و نقل شهری برای هر محله محاسبه شده است. نقشه زیر این شاخص را برای هر محله در تهران نشان می‌دهد. بر این اساس برخی از محله‌های شمالی منطقه ۱ همچون باغ فردوس، سازمان برنامه شمالی و جنوبی و نیاوران و برخی محلات مناطق غربی شهر (مناطق ۱۸، ۲۱ و ۲۲) نسبت به سایر محلات تهران در وضعیت پایین‌تری از نظر رضایتمندی شهروندان در زمینه حمل و نقل شهری هستند.

شاخص حمل و نقل شهری در محله‌های تهران

بر اساس نظرات و میزان رضایتمندی شهروندان از وضعیت خیابان‌ها و معابر محلات از نظر میزان شلوغی آن‌ها و وضعیت عبور و مرور و امکان پارک اتومبیل شاخصی بین ۰ تا ۱۰ برای ازدحام و ترافیک شهری محاسبه شده است که در نقشه زیر نمایش داده شده است. به طور کلی اکثر محلات شهر از نظر ترافیک و ازدحام عبور و مرور در وضعیت نامناسبی هستند. بر این اساس محلات مناطق شمال شرقی شهر تهران از جمله مناطق ۱، ۳ و محلات غربی منطقه ۴ بیشترین ازدحام و ترافیک را دارند سپس مناطق مرکزی‌تر شهر همچون مناطق ۷، ۱۰ و ۱۱ قرار دارند و مناطق غربی شهر از این نظر در وضعیت بهتری هستند. پنج محله‌ای که بیشترین میزان ترافیک و ازدحام را دارند و از نظر شهروندان در وضعیت نامطلوبی هستند به ترتیب عبارت اند از کاووسیه، داوودیه، زعفرانیه، امانیه و محمودیه که نمره این محلات از این نظر کمتر از ۱.۵ است.

شاخص ترافیک شهری در محله‌های تهران

در نوشتار بعدی نگاهی به محله‌هایی که در مجموع با در نظر گرفتن تمام ۶ شاخص معرفی شده: ۱ـ پاکیزگی ۲ـ فضای سبز و امکانات تفریحی ۳ـ حمل و نقل عمومی ۴ـ ترافیک شهری ۵ـ احساس امنیت و ۶ـ اعتماد عمومی از سایر محلات تهران در وضعیت بهتری هستند را معرفی می‌کنیم. همچنین همبستگی بین این شاخص‌های زیست‌پذیری و متوسط قیمت ملک و رشد آن در سال‌های اخیر را بررسی می‌کنیم.

دیدگاه خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *